Joe Monster
Szukaj Pokaż menu
Witaj nieznajomy(a) zaloguj się lub dołącz do nas
…BO POWAGA ZABIJA POWOLI

10 ciekawostek na temat oliwek

37 031  
162   33  
Oliwki to najbardziej masowo uprawiane owoce świata, cenione ze względu na walory smakowe i zdrowotne. Bardzo powszechne, to fakt, ale przy tym niezbyt znane. Przynajmniej u nas.

#1.


Uprawa oliwek liczy sobie 5-6 tysięcy lat. Ile dokładnie – trudno powiedzieć. Naukowcy wierzą, że zaczęła się w 3 tysiącleciu przed Chrystusem na Bliskim Wschodzie, skąd rozpoczęły swoją wędrówkę przez rejon śródziemnomorski. Kreta była najprawdopodobniej pierwszym miejscem, w którym uprawą oliwek zajęto się „komercyjnie” – po wielu latach okazjonalnego podjadania owoców z dziko rosnących drzew.

#2.



Drzewa oliwne wykazują się nadspodziewanie długą żywotnością szacowaną na 300 do 600 lat, jednak najstarsze znane egzemplarze liczą sobie ponad 1,5 tysiąclecia. Upały i dużo słońca to warunki, w których drzewa oliwne czują się znakomicie, jednak długotrwała susza prędzej czy później zaszkodzi każdej roślinie. W przypadku oliwek będzie to jednak „później niż prędzej” ze względu na bardzo rozbudowany, głęboko sięgający system korzeniowy.

#3.



Szacuje się, że na całym świecie rośnie obecnie jakieś 865 milionów drzewek oliwnych, z czego większość – naturalnie – w krajach śródziemnomorskich. 90% owoców pozyskiwanych dzięki tym uprawom jest przerabiane na oliwę. Roczna konsumpcja tzw. oliwy z oliwek (tak jakby można było wytwarzać ją z czegokolwiek innego…) sięga 2,25 mln litrów. Statystycznie najwięcej spożywają jej Grecy – ponad 20 kg na osobę rocznie.

#4.



Nie wszyscy są jednak zachwyceni popularnością oliwek i wytwarzanego z nich oleju. Ekolodzy wskazują na niską efektywność produkcji – z pięciu kilogramów owoców pozyskuje się zaledwie jeden kilogram płynu. Poza tym ogromne plantacje zaburzają równowagę w przyrodzie, niszcząc glebę, wywołując problemy z dostępnością wody czy oddając do środowiska ogromne ilości chemicznych środków ochrony roślin. Mimo że oliwa uważana jest za wyjątkowo zdrową, to już jej wytwarzanie – jak zresztą każda masowa produkcja – ekologiczne nie jest.

#5.



Owoce z drzew oliwnych zrywa się gdy te są jeszcze półdojrzałe, zielone, czasem purpurowe. Naturalne czarne oliwki w sprzedaży nie występują – są zbyt miękkie, by można było łatwo usuwać z nich pestki nie uszkadzając reszty owocu, a do tego raczej gorzkie. Zamiast tego zielone oliwki moczy się przez kilka tygodni w solance, która zmienia ich kolor oraz smak.

#6.



Różni się też kolor oliwy. W sklepach znaleźć można najróżniejsze, poczynając od ciemnozielonych, a na całkowicie żółtych czy niemal żółto–brązowych kończąc. Od czego to zależy? Od pory roku i stopnia dojrzenia owoców. Te zerwane najwcześniej zawierają najwięcej chlorofilu, co przekłada się na zieloną barwę wytłoczonego z nich płynu. Zerwane później, bardziej dojrzałe, pozwalają uzyskać płyn bardziej żółty.

#7.



Na ostateczny kolor oliwy wpływ mają też inne – obok pory zbiorów – czynniki. Wymienić należy m.in. odmianę owoców. Na świecie uprawia się ponad tysiąc różnych odmian oliwek z przeznaczeniem na tłoczenie oleju. Rodzaje takie jak buža, pendolino(!) czy bjelica różnią się smakiem. Na finalny efekt produkcji oliwy wpływają też region i klimat uprawy, rodzaj obróbki, a w późniejszym etapie także warunki przechowywania gotowego wyrobu.

#8.



Pozyskiwanie oliwy z oliwek jest pracochłonnym procesem. W dawnych czasach wytworzenie pojedynczej partii potrafiło zajmować całe dni. Zebrane z drzew owoce miażdżono przy pomocy specjalnego koła, a otrzymaną w ten sposób pulpę upychano w wyplatanych koszykach, gdzie traktowano je prasą. Urządzenie sprawiało, że oddzielony płyn wypływał licznymi otworami w koszu. Wystarczyło więc zlać go i wykorzystać. Wiele z takich pradawnych pras odnaleziono m.in. na terytorium dzisiejszego Izraela.

#9.



Wysoce cenione są nie tylko owoce drzew oliwnych, ale również ich liście – od tysięcy lat uznawane za doskonały składnik kosmetyków i lekarstw. Podstawowym atutem liści oliwek jest oleuropeina, czyli związek chemiczny wspierający ogólną odporność organizmu, przeciwdziałający chorobom a nawet obniżający ryzyko wystąpienia nowotworu. Nawet jeśli nie wszystkie „cudowne” właściwości oleuropeiny pokrywają się z prawdą, to faktem jest, że liście oliwne cieszą się nieprzemijającym zainteresowaniem.

#10.



Grecka mitologia twierdzi, że pierwsze drzewko oliwne na Ziemi zasadziła Atena, której Zeus w zamian podarował władzę nad Atenami i Attyką. Prezes bogów greckich uważał drzewko za bezcenny podarunek dla ludzkości – klucz do wieczności i lekarstwo na wszystkie choroby. W efekcie oliwki uważano za świętość, a człowiekowi nie wolno było ich dotknąć. Jedynym, co można było wytwarzać z drewna oliwnego, były posągi bóstw.

Źródła: 1, 2, 3, 4, 5

Oglądany: 37031x | Komentarzy: 33 | Okejek: 162 osób

Dobra, dobra. Chwila. Chcesz sobie skomentować lub ocenić komentujących?

Zaloguj się lub zarejestruj jako nieustraszony bojownik walczący z powagą
Najpotworniejsze ostatnio
Najnowsze artykuły
Jak to drzewiej bywało